Huisarts Dirk Jan van Wijk.
Huisarts Dirk Jan van Wijk. Foto: aangeleverd

Column Dirk Jan van Wijk: Over positieve gezondheid

Algemeen

In mijn vorige columns heb ik uitgelegd dat chronische ziekten en klachten een toenemend probleem zijn geworden in onze samenleving. Daardoor zijn ze ook een toenemende uitdaging voor dokters (die geacht worden het op te lossen), ziektekostenverzekeringen (die geacht worden de kosten te vergoeden) en de maatschappij (die deze kosten moet opbrengen).

Zorgkosten
Nu al besteedt een modaal gezin een kwart van de inkomsten aan zorgpremies. In 2040 zal dat bij gelijkblijvend beleid 30 tot 45% zijn. Hoe valt deze tendens te stoppen?
Een wetenschappelijk onderbouwd antwoord heeft huisarts Machteld Huber uitgewerkt in het concept ‘Positieve Gezondheid’.

ZZ, GG, MM
In dit concept wordt een onderscheid gemaakt tussen acute en chronische geneeskunde.
De traditionele geneeskunde, zoals we die nu kennen, zou zich op de eerste groep moeten toeleggen. Deze vorm van geneeskunde is goed in het behandelen van Ziekte en het inzetten van Zorg (ZZ). Voor de toenemende chronische groep zouden het model van Gezondheid en Gedrag (GG) en Mens en Maatschappij (MM) veel geschikter zijn. De focus ligt hier vooral op welzijn, zingeving, zelfstandigheid en veerkracht (het omgaan met de omstandigheden).

Positieve gezondheid
In het model van de positieve gezondheid wordt niet alleen gekeken naar lichaamsfuncties (Voel ik mij gezond?), maar ook naar de gebieden ‘mentaal welbevinden’ (Voel ik mij vrolijk?), ‘zingeving’ (Heb ik vertrouwen in de toekomst?), ‘kwaliteit van leven’ (Geniet ik van het leven?), ‘meedoen’ (Heb ik goed contact met andere mensen?) en ‘dagelijks functioneren’ (Kan ik goed voor mezelf zorgen?). Door jezelf op deze 6 gebieden een rapportcijfer te geven en deze cijfers uit te zetten in het ‘spinnenweb positieve gezondheid’, wordt direct zichtbaar waar voor jou winst is te halen om je leven meer betekenisvol te maken en dus gelukkiger.

Voorbeeld
Stel: je hebt al jaren last van pijn in je rug of een ander chronisch probleem.
Je geeft jezelf een cijfer op de verschillende Positieve Gezondheidsdomeinen. Waarschijnlijk scoor je slecht op het domein ‘lichaamsfuncties’, maar het valt je ook op dat je bijvoorbeeld laag scoort op ‘mentaal welbevinden’, omdat je het altijd enorm druk hebt met baan, gezin en relaties. Of dat je bij ‘zingeving’ bemerkt dat je werk weinig uitdaging biedt. Het zou dan wel eens zo kunnen zijn dat een verbetering in zo’n domein je helpt om minder last te hebben van die chronische klacht. En je leven daardoor een stuk leuker wordt. En dat is de moeite waard, want je hebt maar één leven.

Jouw positieve gezondheid
Of je nu al klachten en beperkingen ondervindt of niet, het is aan te raden om eens te surfen naar ‘mijnpositievegezondheid.nl’ en jouw persoonlijke spinnenweb in te vullen. Met jouw spinnenweb kun je vervolgens eens een ander gesprek aangaan met je dokter om de kwaliteit van je leven te verbeteren.

Huisarts Dirk Jan van Wijk