Logo uitgeester.nl

Column Dirk Jan van Wijk - Over gevoeligheden 2

Onze huid is ons grootste orgaan. Ik schreef al eerder dat hij ons tegen allerlei invloeden van buitenaf beschermt. Maar onze tastzin stelt ons ook in staat te genieten van aanraking. Als je 'goed in je vel' zit, lukt het je om de mooie dingen binnen te laten en de boze wereld buiten. Ik neem je voor de tweede keer mee naar de huid als voel-orgaan.

Een maand geleden is David geboren, ons derde kleinkind. David is gezond en doet wat alle baby's doen: Drinken, poepen en slapen. En hij huilt regelmatig, ten teken dat hij ergens behoefte aan heeft. Want baby's kunnen dat nog niet zeggen. Soms helpt een speen (zuigbehoefte), soms helpt wiegen en iets warms op de buik (darmkrampen), maar vaak ook wordt hij rustig en tevreden van een hand tegen zijn wang of op zijn hoofdje. Kennelijk wil hij aangeraakt worden, wil hij contact voelen.

Behoefte
Ieder mens (misschien zelfs wel ieder levend wezen) heeft behoefte aan veiligheid. Het veiligst is het in de baarmoeder. En na de geboorte voelt het 't prettigst dicht tegen de moeder (of vader) aan. In de loop van ons leven groeit niet alleen ons lichaam, maar ook ons vertrouwen. En leren we (als het goed is) om ons ook veilig te voelen als we op eigen benen staan. Als kind zal je echter toch af en toe even willen 'schuilen' bij pappa of mamma. En als puber zet je je weliswaar af tegen de mening van je ouders, maar hunker je stiekem toch naar hun begrip. En als volwassene voel je jezelf nog altijd het meest 'geborgen' bij je partner of vrienden.

Maar blijven we deze behoefte ook zo duidelijk aangeven als kleine David nu nog doet? Daar lijkt in de loop van het leven steeds meer een taboe op te komen. We mogen niet zeuren en worden 'zielig' gevonden als we geborgenheid of troost willen. We leren af om aan te geven dat we het fijn vinden om aangeraakt of gestreeld te worden.

Misbruik
Bij mij komt nu de gedachte op dat het onderdrukken van deze behoefte aan veiligheid en lichamelijk contact in onze maatschappij misschien wel mede de oorzaak is van excessen die er op het gebied van aanraken van de ander plaatsvinden. Excessen, omdat de één zijn behoefte op dit gebied oplegt aan de ander, die dit misschien wel helemaal niet wil en er geen afstemming is van dit gevoel. Wellicht dat de maatschappelijke ongewenstheid om je gevoel aan geborgenheid te uiten wel mede zorgt voor té grote frustratie met ongewenste intimiteiten tot gevolg.

Baby's als voorbeeld
Vreemd eigenlijk, dat kwetsbare baby's zo goed in staat zijn hun wensen op het gebied van intimiteit en aanraking aan te geven, terwijl ze niet eens kunnen praten! Daar zouden wij als volwassenen wel eens een voorbeeld aan kunnen nemen! Maar wij lijken het vaak te zijn verleerd.

Angst
Eerder heb ik in een ander stukje over de huid al uiting gegeven aan mijn frustratie dat de angst voor huidkanker alle weldaad van zonlicht 'in de schaduw' lijkt te zetten. Zo begint het er ook op te lijken dat de angst voor 'grensoverschrijdend gedrag' ('me-too') alle lichamelijk contact uit onze maatschappij verdrijft. Alleen een handdruk lijkt nog toegestaan!

Aanraken
Ik denk dat de behoefte aan lichamelijk contact niet verdwijnt na de babyjaren. Hoe fijn is het om een 'aai over de bol' of een 'steun in de rug' te krijgen? Hoe bemoedigend is een schouderklopje? En hoe troostend kan een arm om de schouder zijn? En hoeveel intenser is een relatie wanneer mensen elkaar, letterlijk en figuurlijk, weten 'aan te raken'? Uiteraard met wederzijds goedvinden!.

Ik hoop dat David zijn hele leven blijft aangeven wat hij wil. En van mij kan hij altijd een knuffel krijgen!

Meer berichten